7.Sınıf Sosyal Bilgiler Ortak Mirasımız Test 3 Çöz

1789 Fransız İhtilali sonrasında özgürlük, eşitlik ve milliyetçilik düşünceleri Avrupa’ya yayıldı. Farklı milletlerin bir arada yaşadığı Osmanlı Devleti’nde bazı topluluklarda bağımsızlık istekleri güçlenirken devlet yöneticileri birliği korumak amacıyla hak ve yönetim alanında düzenlemeler yapmaya yöneldi.

XIX. yüzyılda bir Osmanlı kentinde el tezgâhlarında üretilen kumaşların fiyatı, Avrupa fabrikalarından gelen seri üretim kumaşlara göre yüksek kalıyor. Ucuz ithal ürünlere yönelen müşteriler yüzünden bazı yerli atölyeler üretimini azaltıyor ve çalışanlarını işten çıkarmak zorunda kalıyor.

Sanayi İnkılabı öncesini canlandıran temsili bir atölyede 6 çalışan bir haftada 90 parça kumaş üretirken buharlı makine kullanan fabrikada 6 çalışan bir haftada 270 parça üretebiliyor. Aynı dönemde fabrikalarda iş bulmak isteyenlerin bir kısmı köylerden kentlere taşınıyor. Üretim miktarları karşılaştırma için verilmiştir.

XVII ve XVIII. yüzyıllarda Avrupa’da iki yaklaşım öne çıkmıştır: Bir araştırmacı doğa olaylarına ilişkin görüşünü gözlem ve deneyle sınamakta, bir düşünür ise yönetimde özgürlük ve eşitlik gibi ilkeleri tartışmaktadır. Her ikisi de iddiaların sorgulanmasına ve aklın kullanılmasına önem vermektedir.

XVI. yüzyılda Martin Luther’in öncülük ettiği Reform hareketleriyle Avrupa’da Katolik Kilisesi’nin otoritesi tartışıldı, farklı mezhepler ortaya çıktı ve mezhep savaşları yaşandı. Osmanlı Devleti’nde ise farklı dinî toplulukların ibadetlerini sürdürmelerine izin veriliyordu. Bir araştırma bu gelişmelerin Osmanlı’yı doğrudan dinî alanda değiştirmekten çok Avrupa siyasetindeki sonuçları üzerinden etkilediğini savunuyor.

Bir öğrencinin Rönesans hakkında hazırladığı sunum şu cümleyle bitiyor: “Rönesans, Avrupa’da yalnızca resim ve heykel sanatını değiştiren bir harekettir.” Arkadaşları, bu yargının kapsamını tarihsel kanıtlarla sınamak istiyor.

Coğrafi keşiflerin ticaret merkezlerini nasıl değiştirebildiğini canlandıran temsili bir tabloda iki limanın yıllık işlem hacmi verilmiştir (birim: bin yük). Akdeniz limanı: 1500 yılında 80, 1600 yılında 50. Atlas Okyanusu limanı: 1500 yılında 40, 1600 yılında 100. Sayılar, gerçek tarihî istatistik değil, ticaret yönündeki değişimi incelemek için oluşturulmuş örnek değerlerdir.

Bir müze sergisinde aynı tarihsel sürece ait iki kayda yer veriliyor. Bir Avrupa limanının ticaret defterinde sömürgelerden getirilen değerli madenler ve tarım ürünlerinin gelirleri artırdığı belirtiliyor. Sömürgeleştirilen bir yerleşime ilişkin kayıtta ise salgınlar nedeniyle nüfusun azaldığı ve geleneksel yaşam biçimlerinin zarar gördüğü anlatılıyor.

Bir denizcilik müzesi şu kayıtları kronolojik olarak sıralıyor: Bartolomeu Dias 1487’de Ümit Burnu’na ulaştı. Kristof Kolomb 1492’de Amerika kıtasının doğusundaki adalara çıktı. Vasco da Gama 1497’de Ümit Burnu’nu geçip Hindistan’a ulaştı. Macellan’ın 1519’da başlayan dünya çevresi seferini, Macellan yolculuk sırasında hayatını kaybettiği için Del Kano tamamladı.

XV ve XVI. yüzyıllarda Avrupalı devletler, Doğu ülkelerinin değerli ürünlerine ulaşmak için yeni yollar aradı. Okyanus seyahatlerine elverişli gemilerin yapılması ve pusula ile haritacılığın gelişmesi bu girişimleri kolaylaştırdı. Krallar da seferlere maddi destek verdi.